TANC2 - nowy gen związany z padaczką i zaburzeniami rozwojowymi. Odkrycia naukowe

Epilepsia Open (ILAE)➕ 04.07.2026Epilepsia Open (ILAE)Dla: Dzieci

Expanding the electroclinical spectrum of TANC2‐related disorders: Lennox–Gastaut syndrome and related developmental epileptic phenotypes

W skrócie

Naukowcy odkryli, że zmiany w genie TANC2 mogą powodować padaczkę oporną na leki, zaburzenia autystyczne i opóźnienia w rozwoju. Badanie trzech pacjentów pokazuje, że niektóre osoby z mutacjami tego genu ostatecznie osiągają kontrolę napadów, mimo początkowych trudności.

Szczegóły

Gen TANC2 odpowiada za prawidłowe budowanie połączeń między komórkami mózgu. Gdy zachodzą zmiany w tym genie, mogą pojawić się problemy z rozwojem mózgu i padaczka. Badanie opublikowane w piśmie Epilepsia opisuje trzy przypadki pacjentów z mutacjami tego genu, którzy cierpieli na różne postaci padaczki.

Pierwszy pacjent miał padaczkę Lennox-Gastauta - szczególnie ciężką formę padaczki rozwojowej. Początkowo napady były oporne na standardowe leki, ale pacjent osiągnął trwałą kontrolę napadów przyjmując felbamat w monoterapii. Co więcej, jego funkcje poznawcze częściowo się poprawiły.

Drugi pacjent miał autyzm i różne rodzaje napadów - ogniskowe, atypowe absence i napady toniczne. Po pewnym czasie osiągnął długotrwałą remisję napadów, a jego funkcjonowanie intelektualne było na granicy normalności.

Trzeci pacjent miał poważnie oporną padaczkę z napadami różnych typów i trwałymi nieprawidłowościami w zapisie EEG. Jego cechy były podobne do padaczki Lennox-Gastauta. Jednak mimo początkowej ciężkości, pacjent osiągnął wolność od napadów po włączeniu kombinacji leków.

Badanie pokazuje, że mutacje TANC2 mogą przywoływać szerszy zakres objawów niż dotychczas sądzono. Przebieg choroby waha się od padaczki opartej na zaburzeniach rozwojowych po poważne padaczki encefalopatyczne. Ważne jest, że u niektórych pacjentów prognoza może być lepsza niż się początkowo wydawało.

Najważniejsze ustalenia

  • Gen TANC2 odpowiada za połączenia między neuronami i jego mutacje mogą powodować padaczkę oporną na leki
  • Pacjenci z mutacjami TANC2 mogą mieć padaczkę Lennox-Gastauta lub podobne do niej zaburzenia
  • Mimo początkowej oporności na leki, pacjenci osiągali kontrolę napadów dzięki odpowiedniemu doborowi leków
  • Mutacje TANC2 wiążą się z zaburzeniami autystycznymi i opóźnieniami rozwojowymi

Co to znaczy dla pacjenta

Odkrycie mutacji TANC2 może pomóc lekarzom lepiej zrozumieć przyczyny padaczki u Twojego dziecka. Jeśli u Ciebie lub u kogoś z rodziny podejrzewana jest padaczka oporna na leki, genetyczne badania DNA mogą ujawnić zmiany w tym genie. Znajomość przyczyny genetycznej padaczki pomaga lekarzom dobrać bardziej efektywne leczenie dostosowane do konkretnego typu padaczki.

Pytania, które warto zadać lekarzowi

  • Czy powinno się badać gen TANC2 u mojego dziecka z oporną padaczką?
  • Jakie są perspektywy rozwojowe dla pacjentów z mutacjami TANC2?
  • Czy dostępne są specjalne leki, które lepiej działają na padaczkę związaną z TANC2?
  • Jak często w moim ośrodku diagnozuje się zaburzenia związane z TANC2?

Ograniczenia badania

Badanie opisuje tylko trzech pacjentów, dlatego wyniki nie można jeszcze uogólniać na wszystkie osoby z mutacjami TANC2. Potrzebne są większe badania obejmujące więcej pacjentów, aby lepiej zrozumieć przebieg choroby.

Oryginalny abstract (angielski)

Abstract Objective Neurodevelopmental disorders (NDDs) and epilepsy are often associated. Increasing evidence highlights a pivotal role for pathogenic variants in genes encoding synaptic scaffolding proteins. Within this group, TANC2 has recently been implicated in intellectual developmental disorder with autistic features and language delay, with or without seizures; however, its full clinical spectrum and contribution to specific epileptic encephalopathies remain incompletely defined. Methods We describe the electroclinical and developmental features of three patients carrying truncating TANC2 variants identified through trio‐exome sequencing within the European collaborative platform NETRE. Clinical, neuropsychological, and EEG data were collected and compared with prior reports. Results Case #1 met Lennox–Gastaut syndrome (LGS) criteria, showing early drug resistance followed by partial cognitive recovery and sustained seizure control on felbamate monotherapy. Case #2 presented with ASD and multiple seizure types—including focal, atypical absence, and tonic—finally reaching prolonged remission and borderline intellectual functioning. Case #3 showed early‐onset, drug‐resistant polymorphic seizures with persistent bifrontal epileptiform discharges and severe developmental impairment, consistent with an LGS‐like phenotype, with seizure freedom achieved under a limited polytherapy regimen. Significance Our findings expand the electroclinical spectrum of TANC2‐related disorders, supporting a continuum ranging from NDD‐associated epilepsy to DEE, including LGS in selected patients. Plain Language Summary TANC2 is a gene involved in brain development and synaptic function. Changes in this gene have been linked to neurodevelopmental disorders, autism, intellectual disability, and epilepsy. We describe three individuals with previously unreported truncating TANC2 variants and different epilepsy phenotypes, including one patient fulfilling criteria for Lennox–Gastaut syndrome (LGS) and another with LGS‐like features. Although seizures were initially difficult to treat in some cases, seizure control was eventually achieved. These findings expand the known clinical spectrum of TANC2‐related disorders and suggest that selected patients may have a more favorable seizure course than expected.

Metadane publikacji

Journal
Epilepsia Open (ILAE)
Data publikacji
03.07.2026
DOI
10.1002/epi4.70303
Autorzy
Lorenzo Perilli, Carlotta Stipa, Gianmichele Villano, Laura Licchetta, Leo Strothmann, Robin Tobias Jauss, Gerhard Josef Kluger, Raffaella Minardi, NETRE consortium, Giuseppe Gobbi, Salvatore Grosso, Francesca Bisulli, Pasquale Striano
Leki
felbamat
Źródło
Epilepsia Open (ILAE)