Niskie dawki clobazamu jako dodatkowe leczenie u dorosłych z oporną padaczką ogniskową niekontrolowaną cenobamatem

Epilepsia Open (ILAE)➕ 22.04.2026Epilepsia Open (ILAE)Dla: Padaczka oporna na leki

Effectiveness of adjunctive low‐dose clobazam in adults with focal drug‐resistant epilepsy and incomplete response to cenobamate: A real‐world study

W skrócie

Badanie wykazało, że dodanie małej dawki clobazamu do cenobamate'u pomoże dorosłym pacjentom z oporną padaczką, u których poprzednie leczenie nie kontrolowało wystarczająco napadów. Większość pacjentów osiągnęła znaczące zmniejszenie liczby napadów, a niektórzy całkowitą ich kontrolę. Kombinacja leczenia okazała się bezpieczna i dobrze tolerowana.

Szczegóły

Cenobamat to lek o udowodnionej skuteczności w leczeniu ogniskowej padaczki opornej na leki. Jednak nawet przy jego stosowaniu wielu pacjentów nadal doświadcza napadów. Badacze sprawdzili, czy dodanie clobazamu - benzodiazepiny o specjalnej strukturze chemicznej - może wzmocnić działanie cenobamate'u.

W badaniu uczestniczyło 85 dorosłych pacjentów z oporna padaczką ogniskową. Wszyscy przyjmowali cenobamat w dawce co najmniej 200 mg dziennie, ale ciągle mieli napady. Do ich leczenia dodano niskie dawki clobazamu. Naukowcy obserwowali wyniki przez 12 miesięcy, mierząc zmniejszenie liczby napadów, tolerancję leczenia i ewentualne działania niepożądane.

Wyniki były obiecujące. Po trzech miesiącach od rozpoczęcia stosowania clobazamu pacjenci osiągnęli medianowo 80-procentowe zmniejszenie liczby napadów. Po roku liczba ta wzrosła do 95,8 procent. Między 72,9 a 82,1 procent pacjentów osiągnęło co najmniej 50-procentową redukcję napadów, co uważa się za odpowiedź terapeutyczną. Około jednej trzeciej pacjentów udało się osiągnąć całkowitą kontrolę napadów.

Zmęczenie było najczęstszym działaniem niepożądanym, ale przeważnie łagodne do umiarkowanego nasilenia. Tylko niewielki odsetek pacjentów przerwał leczenie ze względu na działania niepożądane. Po 12 miesiącach 83,1 procent pacjentów kontynuowało terapię kombinowaną.

Badanie sugeruje, że cenobamat i clobazam mogą współdziałać w organizmie w korzystny dla pacjenta sposób. Odkrycie to podkreśla znaczenie starannie dobieranego jednoczesnego stosowania kilku leków w leczeniu opornej padaczki, zamiast szukania jednego idealnego preparatu.

Najważniejsze ustalenia

  • Zmniejszenie liczby napadów rozwijało się stopniowo: z 80 procent po trzech miesiącach do 95,8 procent po roku
  • Odpowiedź terapeutyczna (redukcja co najmniej 50 procent) została osiągnięta u 72,9-82,1 procent pacjentów
  • Około 33 procent pacjentów osiągnęło całkowitą kontrolę napadów
  • Najczęstszym działaniem niepożądanym było łagodne do umiarkowanego zmęczenie
  • 83,1 procent pacjentów kontynuowało leczenie przez cały rok obserwacji

Co to znaczy dla pacjenta

Wyniki pokazują, że gdy pojedynczy lek nie kontroluje wystarczająco napadów, strategiczne połączenie dwóch preparatów może okazać się bardziej skuteczne. Dla pacjentów z oporna padaczką oznacza to dodatkową opcję leczenia, gdy standardowe metody zawodzą. Badanie nie mówi, że każdemu pacjentowi należy dodać clobazam - jest to decyzja dla lekarza - ale wskazuje, że taka kombinacja warta jest rozważenia.

Pytania, które warto zadać lekarzowi

  • Czy obecna kombinacja moich leków mogłaby być rozszerzona o clobazam w moim przypadku?
  • Jakie działania niepożądane powinienem obserwować, jeśli miałbym otrzymać clobazam?
  • Jak długo zwykle trwa zanim widoczna jest poprawa po dodaniu clobazamu?
  • Czy będę potrzebować częstszych badań lub wizyt lekarskich, jeśli zabuję clobazam?

Ograniczenia badania

Badanie oparte na retrospektywnej analizie danych z jednego ośrodka, co może nie w pełni odzwierciedlać doświadczenia wszystkich pacjentów. Wymagane są dalsze badania w większych grupach pacjentów z różnych placówek medycznych.

Oryginalny abstract (angielski)

Abstract Objective Cenobamate (CNB) is a highly effective antiseizure medication (ASM) for focal drug‐resistant epilepsy (DRE); nevertheless, even with CNB treatment and optimized therapy, a substantial proportion of patients continued to experience seizures. Preliminary observations suggest that clobazam (CLB), a 1,5‐benzodiazepine, may enhance CNB efficacy. We aimed to evaluate the real‐world effectiveness and safety of adjunctive low‐dose CLB in adults with focal DRE who continued to have incomplete seizure control despite CNB. Methods We conducted a retrospective single‐center study including adults with focal DRE treated with CNB ≥200 mg/day who subsequently received adjunctive CLB due to persistent seizures despite CNB therapy. Seizure outcomes, responder rates, treatment retention, adverse drug reactions (ADRs), and changes in concomitant ASM burden were assessed at approximately 3, 6, 9, and 12 months after CLB initiation. Results Eighty‐five patients were included (median disease duration, 12 years; median of 6 prior ASM failures). Median seizure reduction from CLB initiation improved from 80.0% at 3 months to 95.8% at 12 months (p < 0.001 at all time points). Responder rates (≥50% reduction) ranged from 72.9% to 82.1%, and approximately one‐third of patients achieved seizure freedom across follow‐up. The 12‐month retention rate was 83.1%. Modifications in concomitant ASM burden were minor and descriptive, without implying a meaningful reduction in polytherapy. ADRs were mostly mild to moderate, predominantly somnolence, with low discontinuation rates. Significance Adjunctive low‐dose clobazam was associated with rapid and sustained seizure reduction in adults with focal DRE who had incomplete seizure control on CNB. The combination was generally well tolerated and was associated with no meaningful reduction in polytherapy. These findings support a potential pharmacokinetic–pharmacodynamic interaction between CNB and CLB and highlight the role of mechanism‐driven polytherapy in refractory epilepsy. Plain Language Summary This study looked at adults with hard‐to‐treat focal epilepsy whose seizures were not fully controlled by cenobamate. Adding a low dose of clobazam to their existing treatment helped most patients reduce the number of seizures, with many achieving near‐complete control. The combination was generally well tolerated, and most patients were able to continue therapy over 1 year. These findings suggest that strategically combining these two medicines can improve seizure control in patients who remain resistant to standard treatments.

Metadane publikacji

Journal
Epilepsia Open (ILAE)
Data publikacji
01.04.2026
DOI
10.1002/epi4.70261
Autorzy
Ilaria Ciullo, Alfredo D'Aniello, Chiara Panzini, Enrico Michele Salamone, Pier Paolo Quarato, Liliana Graciela Grammaldo, Maddalena Dal Pozzo, Damiano Abeni, Giancarlo Di Gennaro
Leki
cenobamat, clobazam
Źródło
Epilepsia Open (ILAE)