Rzeczywiste wzorce stosowania leków przeciwpadaczkowych w pediatrycznej praktyce medycznej

Epilepsia Open (ILAE)➕ 16.11.2026Epilepsia Open (ILAE)Dla: Dzieci

Real‐world antiseizure medication prescribing and treatment pathways in a pediatric health care system

W skrócie

Badanie przeanalizowało 17 lat danych od ponad 20 tysięcy dzieci z padaczką, aby zobaczyć, które leki przeciwpadaczkowe lekarze przepisują jako pierwsze i jak się zmienia ich wybór w czasie. Okazało się, że lewetiracetam stał się najpopularniejszym pierwszym lekiem, a większość pacjentów otrzymywała leki z grupy już znanych, ugruntowanych preparatów.

Szczegóły

Naukowcy przeanalizowali elektroniczne dokumenty medyczne zbierane przez 17 lat w dużej pediatrycznej placówce medycznej. Ich celem było zrozumienie, jakie leki przeciwpadaczkowe lekarze wybierają dla dzieci z padaczką i jak te wybory się zmieniają.

W badaniu wzięło udział 20 009 pacjentów, u których zastosowano 27 różnych leków przeciwpadaczkowych. Najczęściej przepisywanym pierwszym lekiem był lewetiracetam (u 35,1% pacjentów), następnie okskarbamazepina (17,2%) i kwas walproinowy (12,3%). To pokazuje, że lekarze mają swoje preferowane leki, które wybierają najczęściej na początku leczenia.

Ważna obserwacja dotyczy zmian w czasie. W roku 2010 lewetiracetam przepisywano jako pierwszy lek u 23,1% pacjentów, a do 2026 roku odsetek ten wzrósł do 41,5%. To znaczy, że popularność tego leku znacznie wzrosła. Nowsze leki przeciwpadaczkowe przez długi czas stanowiły bardzo mały procent - w 2010 roku były niemal nieobecne, a w 2026 roku reprezentowały zaledwie 9,1% wszystkich pierwszych przepisanych leków.

Badacze zbadali również, ile pacjentów wymagało dodatkowych leków. Wyniki były zróżnicowane w zależności od pierwszego wybranego leku - od 16,2% do 69,6% pacjentów nigdy nie otrzymało drugiego leku. Ogólnie rzecz biorąc, u 55,6% pacjentów zarejestrowano tylko jeden lek, u 22,4% dwa leki, a u 22,0% trzy lub więcej leków. Ta ostatnia grupa mogła wskazywać na tzw. padaczkę oporną na leki, choć badanie nie mogło dokładnie potwierdzić, czy leki nie działały czy były zmieniane z innych powodów.

Po wybraniu pierwszego leku, drogi postępowania były bardzo różnorodne. Choć pierwsze i drugie powszechne schematy leczenia stanowiły znaczną część pacjentów, pozostałe kombinacje leków były bardzo zróżnicowane - każda kolejna ścieżka leczenia stanowiła mniej niż 1% grupy badanej.

Najważniejsze ustalenia

  • Lewetiracetam stał się dominującym pierwszym lekiem - jego używanie wzrosło z 23,1% w 2010 roku do 41,5% w 2026 roku
  • Nowsze leki przeciwpadaczkowe pozostały w mniejszości, stanowiąc zaledwie 9,1% pierwszych przepisań w 2026 roku
  • Ponad połowa pacjentów (55,6%) otrzymała tylko jeden lek, podczas gdy 22% wymagało trzech lub więcej leków
  • Drogi postępowania poza pierwszym lekiem były wysoce zróżnicowane - brak jednego jasnego schematu
  • Duża zmienność w odsętkach pacjentów, którzy nie potrzebowali drugiego leku (16,2%-69,6%), w zależności od pierwszego wybranego preparatu

Co to znaczy dla pacjenta

To badanie pokazuje rzeczywisty obraz tego, jak lekarze leczą padaczkę u dzieci w praktyce codziennej. Wyniki są ważne, ponieważ pozwalają pacjentom i ich rodzinom zrozumieć, jakie są najpowszechniejsze pierwsze wybory i że wiele dzieci dobrze reaguje na pierwszy przepisany lek. Badanie wskazuje jednak na potrzebę lepszych wytycznych - brakuje jasnych zasad, która droga leczenia powinna być następna, gdy pierwszy lek nie wystarczy.

Pytania, które warto zadać lekarzowi

  • Dlaczego pediatra wybrał właśnie ten lek na początek leczenia mojego dziecka?
  • Co mówią najnowsze badania o skuteczności kolejnych leków, jeśli pierwszy nie wystarczy?
  • Jak długo powinniśmy obserwować, czy pierwszy lek działa, zanim rozważymy zmianę?
  • Czy nowsze leki przeciwpadaczkowe mogą być lepsze dla mojego dziecka niż starsze, bardziej znane opcie?

Ograniczenia badania

Badanie opierało się na danych z elektronicznych dokumentów medycznych i nie mogło dokładnie określić, czy pacjenci zmieniali leki dlatego, że poprzedni nie działał, czy z powodu skutków ubocznych czy innych przyczyn. Wyniki pochodzą z jednej dużej pediatrycznej placówki medycznej, więc mogą się różnić od praktyki w innych regionach lub krajach.

Oryginalny abstract (angielski)

Abstract Objective To characterize antiseizure medication (ASM) selection, subsequent ASM prescribing, and treatment pathways among patients with epilepsy receiving care within a pediatric health care system. Methods We conducted a retrospective electronic health record study over 17 years. Each unique ASM was counted once per patient, and ASMs were ordered by the date of their first observed prescription. For each observed ASM, we determined whether a subsequent unique ASM was prescribed during available follow‐up. Prescription of a third unique ASM was used as a proxy for potential drug‐resistant epilepsy. Results Among 20 009 patients, 27 ASMs and 3507 treatment pathways were identified. The most common first‐observed ASMs were levetiracetam (35.1%), oxcarbazepine (17.2%), and valproic acid (12.3%). From 2010 to 2026, the proportion of first‐observed prescriptions for levetiracetam increased from 23.1% to 41.5%. The proportion of all distinct ASMs first recorded for individual patients that were newer‐generation ASMs increased from 0% in 2010 to 9.1% in 2026. The proportion of patients without a subsequent ASM ranged from 16.2% to 69.6% across commonly prescribed first‐observed ASMs. Overall, 55.6% of patients had one unique ASM recorded, 22.4% had two, and 22.0% had at least three, thereby meeting the study's prescription‐based proxy for potential drug‐resistant epilepsy. Beyond the most common single‐ and two‐ASM pathways, each remaining pathway accounted for less than 1% of the cohort. Significance Prescribing remained concentrated among established ASMs, although their relative use changed substantially. The proportion of patients without a subsequent ASM varied widely across medications, and treatment pathways beyond first‐observed therapy were highly heterogeneous. These findings characterize real‐world treatment patterns and identify a need for comparative effectiveness studies of ASM sequencing. Plain Language Summary We examined antiseizure medication prescribing over 17 years among more than 20 000 patients with epilepsy receiving care in a pediatric health care system. More than half had only one medication recorded, whereas 22% had at least three medications; however, the available records could not determine whether these medications failed to control seizures. Levetiracetam became more commonly prescribed, newer medications remained a small proportion of overall use, and medication sequences varied widely after the first observed treatment. These findings highlight the need for better evidence to guide medication selection after initial treatment.

Metadane publikacji

Journal
Epilepsia Open (ILAE)
Data publikacji
14.11.2026
DOI
10.1002/epi4.70380
Autorzy
Jack E. Abend, Alex K. Gonzalez, Michael C. Kaufman, Mark P. Fitzgerald
Leki
lewetiracetam, okskarbamazepina, kwas walproinowy
Źródło
Epilepsia Open (ILAE)