Blokery kanałów sodowych są związane ze zmniejszonym ryzykiem demencji w epilepsji o późnym początku o niejasnej przyczynie
Sodium channel blockers are associated with reduced dementia risk in late-onset unexplained epilepsy
W skrócie
[Preprint - wstępne wyniki] Badacze analizowali ponad 75 milionów dorosłych osób w wieku 55+ i odkryli, że pacjenci z epilepsją o późnym początku przyjmujący blokery kanałów sodowych mieli o 27% niższe ryzyko rozwoju demencji i o 34% niższe ryzyko choroby Alzheimera w porównaniu z pacjentami stosującymi inne leki przeciwpadaczkowe. Wyniki sugerują, że niektóre leki przeciwpadaczkowe mogą chronić mózg przed demencją i mogą być testowane jako potencjalna profilaktyka demencji.
Oryginalny abstract (angielski)
Late-onset unexplained epilepsy is a potential harbinger of dementia, likely driven by network hyperexcitability that facilitates amyloid-β release and tau propagation. Dampening this activity with antiseizure medications offers a potential disease modifying strategy, yet whether specific agents differentially alter this neurodegenerative trajectory remains unknown. Here, we emulated a target trial using global real-world federated data on patients with late-onset unexplained epilepsy to compare dementia risk across antiseizure monotherapies. Using data from over 75 million adults aged 55 years or older, we found that sodium channel blockers were associated with a 27% lower hazard of incident all-cause dementia (hazard ratio = 0.73, 95% confidence interval 0.61- 0.88) and 34% lower hazard of Alzheimer's disease (hazard ratio = 0.66, 0.49 -0.88), compared with levetiracetam/brivaracetam. While the class effect was protective, individual agents such as phenytoin, carbamazepine, and lamotrigine showed divergent safety and efficacy profiles. We replicated these findings in both a Down syndrome cohort and the external National Alzheimer's Coordinating Center dataset. Our results suggest that targeting neuronal excitability with sodium channel blockers is associated with lower risk of dementia, prioritizing the repurposing of these agents for dementia prevention trials.